Empathie! Wie?

‘Mag ik hier niet zitten?’ De vraag van de man in de trein is heel direct. Ik pak met een brede grijns mijn tas op die ik achteloos op de bank tegenover ons heb gekwakt. ‘Natuurlijk! Welkom. Leuk dat je er bent.’ Terwijl ik de humor wel inzie van deze confronterende aanpak, wordt mijn buurman er wat narrig van.

Dit kleine voorval illustreert waar veel leidinggevenden mee te maken hebben in hun dagelijkse praktijk en werkrelaties. Ze moeten om zien te gaan met een kleurrijk scala aan medewerkers, van hoog tot laag, die heel verschillend zijn of reageren en elk hun eigen behoeftes hebben.

Je kunt je van die diversiteit natuurlijk geen bal aantrekken en gewoon één lijn trekken voor iedereen. Onder het mom van: ik ben de baas, je doet wat ik zeg en leuteren doe je maar in je eigen tijd. Het is heel makkelijk om gehoorzaamheid af te dwingen en een angst- en slijmcultuur te kweken. Wie niet in de pas loopt, serveer je af met ontslag. Zie ook de eerdere Semferblog ‘Bang voor baas en baan’.

Maar…is dat de slimste aanpak? Activeert en motiveert het de mensen die je leiding geeft? Het antwoord is: nee. Zodra je deel uitmaakt van een groter verband, is empathie cruciaal om samen te werken. Dus: het zich kunnen inleven en verplaatsen in de ander.

De meest succesvolle bedrijven en teams, zegt organisatieadviseur Marie Miyashiro in het Financieel Dagblad, zijn die ‘waarin medewerkers zich op alle niveaus gehoord voelen‘. Ook de Amerikaan Jason Boyers stelt op de website van Forbes dat volgens hem achter elk succesvol bedrijf een emphatische leider staat.

Helaas missen veel leidinggevenden wel de nodige kennis en kunde om zich emphathisch op te stellen. Ze hebben geen kaas gegeten van de dagelijkse praktijk op de werkvloer, laat staan dat ze zich kunnen verplaatsen in de mensen die er werken. In het TV-programma Undercover Boss komt dat prachtig naar voren. CEO’s werken in deze serie anoniem mee met vaak de laagstbetaalden uit het bedrijf of de organisatie. Zo verschoonde de Britse hotelbaas David Clarke van Best Western een week lang de bedden, hielp een handje in de keuken en fungeerde als kelner.

Zijn conclusies waren ontluisterend. De hotelmedewerkers bleken nauwelijks op de hoogte van het concept van Best Western. De peperdure PR-campagne Hotels with personality die door managers van zijn keten was bedacht om het merk in de markt te zetten, bleek niet effectief en sloot nauwelijks aan bij de belevingswereld van de mensen op de werkvloer.

Dit is een heel herkenbaar probleem in veel bedrijven en organisaties, denk ik. Het zou zeer heilzaam zijn om leidinggevenden standaard een week per jaar de mouwen op te laten stropen. Maar nog noodzakelijker is het om als leidinggevenden structureel anders te gaan denken. Een open houding te ontwikkelen, van hoog tot laag zichtbaar te zijn voor je werknemers om daarmee vertrouwen op te bouwen en je serieus  af te vragen waarom mensen op een bepaalde manier functioneren. Doe je dat, dan krijg je op termijn werknemers die zich betrokken voelen en zich met passie inzetten voor het succes van het bedrijf of de organisatie. Iets dat juist in deze tijd van crisis onontbeerlijk is.

Empathie levert ook veel op trouwens buiten je werk. In het geval van mijn treinontmoeting: door een open houding te hebben en begrip te tonen, ontspon zich een warm gesprek met de medepassagier. Waardoor ook de eerst wat narrige buurman totaal ontdooide…!

Over de auteur:

339f5d4cd992ddee54f0ac0f25e1f81d_biggerMariette Woudenberg, is schrijver, redacteur, Ghost writer en eigenaar van Puurtaal.nl  en heeft diverse publicaties/boeken op haar naam staan. Ze is gastblogger voor Semfer.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *